Τα κουνούπια είναι δίπτερα έντομα της οικογένειας Culicidae με 3.500 περίπου είδη ανά τον κόσμο. Η δραστηριότητα τους έχει να κάνει με τη θερμοκρασία και την υγρασία του αέρα. Έτσι τις πρώτες πρωινές, τις πρώτες νυχτερινές ώρες και κατά τη διάρκεια της νύχτας τα περισσότερα είδη είναι πιο ενεργητικά και τσιμπούν, αλλά υπάρχουν και είδη που τσιμπούν όλο το εικοσιτετράωρο.
ΓΕΝΗ ΚΟΥΝΟΥΠΙΟΥ:
Υπάρχουν 3 διαδεδομένα γένη κουνουπιών:
Α) Ο ανωφελής. Το γένος αυτών των κουνουπιών είναι ο φορέας της ελονοσίας και των ασθενειών της εγκεφαλίτιδας και φιλαρίασης.
Β) Το κοινό κουνούπι. Πολλαπλασιάζεται σε στάσιμα και μολυσμένα νερά αλλά και σε μέρη όπου υπάρχει αρκετή υγρασία. Η προβοσκίδα του είναι διακεκομμένη και προς τα κάτω σε σχέση με το υπόλοιπο σώμα του. Τα φτερά του είναι χρωματικά ομοιόμορφα και
γ) Το γένος αηδής, το οποίο μεταδίδει τον Κίτρινο Πυρετό. Διαφέρει από το κοινό κουνούπι στο ασημένιο χρώμα που έχει ο θώρακάς του. Το άκρο της κοιλιάς του θηλυκού είναι μυτερό και έχει διάφορα αισθητήρια εξαρτήματα που εξέχουν.
Αξίζει να σημειωθεί ότι μόνο τα θηλυκά κουνούπια τσιμπούν τον άνθρωπο.
ΠΟΤΕ ΚΑΙ ΠΟΥ ΑΝΑΠΑΡΑΓΟΝΤΑΙ;
Τα κουνούπια αναπαράγονται αποκλειστικά σε νερό μικρής ροής και στάσιμο κατά τους θερινούς μήνες. Πολλαπλασιάζονται σε στάσιμα και μολυσμένα νερά αλλά και σε μέρη όπου υπάρχει αρκετή υγρασία. Έτσι, ιδανικές εστίες ανάπτυξης αποτελούν ρυάκια με μικρή ροή αλλά και άλλες τεχνητές εστίες που μπορούν να κατακρατήσουν έστω και την ελάχιστη ποσότητα νερού όπως ρέματα και ανοιχτά κανάλια, αποχετεύσεις όμβριων υδάτων, ανοικτά κανάλια διοχέτευσης λημμάτων, δοχεία μεταφοράς ή φύλαξης νερού, πισίνες που δεν συντηρούνται, σιντριβάνια, διακοσμητικές λιμνούλες, διαρροές από αρδευτικά συστήματα, δοχεία με μεγάλο άνοιγμα(καροτσάκια, λεκάνες πλυσίματος, βάρκες, βαρέλια), δοχεία με στενό άνοιγμα(ανθοδοχεία, βάζα, κονσερβοκούτια, μπουκάλια κλπ), αντικείμενα που συγκρατούν νερό(πιατάκια γλαστρών, υδρορροές, σωλήνες κλπ), παλιά ελαστικά αυτοκινήτων, ποτίστρες ζώων, πηγάδια κ.α.
ΚΟΥΝΟΥΠΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ
Τα κουνούπια από μόνα τους δεν είναι μολυσμένα αλλά κάποια από αυτά μπορεί να «μολυνθούν» με κάποιο παθογόνο όταν τσιμπήσουν «μολυσμένο» άνθρωπο ή ζώο. Με αυτό τον τρόπο μπορούν να μεταδώσουν μία σειρά από ιώσεις στον άνθρωπο (ιός του Δυτικού Νείλου, Δάγκειος πυρετός, Τσικουνγκούνια κ.ά.) αλλά και την ελονοσία η οποία προκαλείται από πρωτόζωο παράσιτο. Κάποιοι θεωρούν ως πλέον επικίνδυνη την ελονοσία, ενώ άλλοι, κυρίως Ευρωπαίοι θεωρούν πιο επικίνδυνο τον Δάγκειο πυρετό.
Στη χώρα μας υπάρχουν τουλάχιστον 60 είδη κουνουπιών, πολλά από τα οποία θα μπορούσαν να μεταδώσουν μια σειρά από ασθένειες. Για παράδειγμα, ο ιός του δυτικού Νείλου μεταδίδεται αρκετά εύκολα όχι τόσο μέσω του κουνουπιού «τίγρη» (χαρακτηρίζεται από τα μαύρα και άσπρα ριγωτά του πόδια και το μικρό, μαύρο και άσπρο ριγωτό σώμα), όσο -και κυρίως- μέσω του εξαιρετικά διαδεδομένου «οικιακού» κουνουπιού. Είναι το ανθρωπόφιλο κουνούπι που τσιμπάει τον άνθρωπο τα βράδια και φροντίζει να κάνει αισθητή την παρουσία του με το χαρακτηριστικό ενοχλητικό του ζουζούνισμα στα αυτιά μας. Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερα κρούσματα ιού του Δυτικού Νείλου σημειώνονται ακόμα και στη χώρα μας!
ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ – ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ
Σημαντικότατο ρόλο στην αντιμετώπιση των κουνουπιών παίζει πρωτίστως η ατομική προστασία. Συνίσταται , λοιπόν, ο περιορισμός των εστιών ανάπτυξής τους με την καταστροφή, απομάκρυνση ή κάλυψη των μικρών εστιών, ο καθαρισμός των εστιών αυτών από τη βλάστηση ώστε να υπάρχει συνεχής ροή νερού του νερού (κανάλια, ρυάκια) καθώς και η αποστράγγιση ή επιχωμάτωση κοιλοτήτων του εδάφους. Αποτελεσματική, επίσης, κρίνεται η μηχανική προστασία του χώρου διαβίωσης (σίτες, κουνουπιέρες κλπ.) καθώς και η χρήση απωθητικών ουσιών ή ο ψεκασμός με ειδικά σκευάσματα.
Εν συνεχεία, όσον αφορά στα οργανωμένα προγράμματα εφαρμογών θα πρέπει να βασίζονται κατά κύριο λόγο στην καταπολέμηση των προνυμφών των κουνουπιών στις εστίες ανάπτυξής τους (βιολογική και χημική καταπολέμηση) και όταν κρίνεται αναγκαίο για τη Δημόσια Υγεία στην αντιμετώπιση των ενήλικων κουνουπιών (ακμαιοκτονία, εκνεφώσεις, εφαρμογή ακμαιοκτόνων βιοκτόνων με υπολειμματικούς ψεκασμούς κλπ.)
Αν αντιμετωπίζετε πρόβλημα με κουνούπια στο χώρο σας επικοινωνήστε μαζί μας για να συζητήσουμε τις λύσεις που μπορούμε να σας παρέχουμε.